व्यवसाय सुरु गर्नुअघि ध्यान दिनुपर्ने १० महत्वपूर्ण चरण

काठमाडौं । आफ्नै व्यवसाय सुरु गर्नु आकर्षक अवसर भए पनि त्यसका लागि स्पष्ट योजना, बजारको अध्ययन, पर्याप्त वित्तीय तयारी र कानुनी प्रक्रिया पूरा गर्नु आवश्यक हुन्छ। व्यवसायको प्रकृति र आकारअनुसार प्रक्रिया फरक हुन सक्ने भए पनि अधिकांश उद्यमीले व्यवसायिक अवधारणा छनोटदेखि बजारमा प्रवेश र विस्तारसम्म विभिन्न चरण पार गर्नुपर्ने हुन्छ।

व्यवसाय सुरु गर्ने पहिलो चरण उपयुक्त व्यवसायिक अवधारणा छनोट गर्नु हो। प्रभावकारी व्यवसायिक अवधारणा स्पष्ट, फरक, विस्तार गर्न सकिने, नाफामूलक र दीर्घकालीन रूपमा सञ्चालन गर्न सकिने हुनुपर्ने सामग्रीमा उल्लेख छ। ई–कमर्स, फ्रीलान्स सेवा, फुड ट्रक, परामर्श, ट्युटरिङ, वेब डेभलपमेन्ट, सामाजिक सञ्जाल व्यवस्थापन तथा खाद्य डेलिभरीलगायत विभिन्न व्यवसायिक मोडल रोज्न सकिन्छ।
त्यसपछि व्यवसायको नाम छनोट गर्नुपर्छ। नाम फरक, सम्झन सजिलो र व्यवसायले दिने वस्तु वा सेवासँग सम्बन्धित हुनु उपयोगी हुन्छ। नाम छनोट गरेपछि त्यसको उपलब्धता तथा सम्भावित ट्रेडमार्क द्वन्द्वबारे प्रारम्भिक खोज गर्नुपर्ने हुन्छ। आवश्यकताअनुसार व्यवसायिक नामलाई सम्बन्धित निकायमा दर्ता गर्नुका साथै वेबसाइट डोमेन र सामाजिक सञ्जालमा समेत सुरक्षित गर्न सकिन्छ।

अर्को महत्वपूर्ण चरण व्यवसायिक योजना तयार गर्नु हो। व्यवसायिक योजनाले कम्पनीको उद्देश्य, बजार, व्यवसायिक मोडल, उत्पादन तथा सेवा, लागत, वित्तीय प्रक्षेपण, व्यवस्थापन संरचना र सम्भावित विस्तारलाई समेट्नुपर्छ। यसले व्यवसाय सञ्चालनका चुनौती पहिचान गर्नुका साथै लगानीकर्ता वा वित्तीय संस्थासामु व्यवसायको सम्भावना प्रस्तुत गर्न आधार तयार गर्छ।

यससँगै प्रतिस्पर्धी र ग्राहकको अध्ययन आवश्यक हुन्छ। बजार अनुसन्धानमार्फत सम्भावित ग्राहकको आवश्यकता, प्राथमिकता, व्यवहार र समस्या पहिचान गर्न सकिन्छ। प्रत्यक्ष अनुसन्धान, उपलब्ध बजारसम्बन्धी सामग्रीको अध्ययन तथा SWOT विश्लेषणमार्फत प्रतिस्पर्धीको अवस्था, अवसर र सम्भावित जोखिम मूल्यांकन गर्न सकिन्छ।

व्यवसाय सञ्चालनका लागि वित्तीय व्यवस्थापन पनि आधारभूत पक्ष हो। व्यवसायको खर्च, आम्दानी र नगद प्रवाहको नियमित निगरानी गर्नुपर्छ। व्यक्तिगत र व्यवसायिक रकम छुट्टाछुट्टै राख्न व्यवसायिक बैंक खाता खोल्नु, आवश्यकताअनुसार व्यवसायिक क्रेडिट कार्ड प्रयोग गर्नु तथा लेखा व्यवस्थापनका लागि उपयुक्त सफ्टवेयर वा लेखापालको व्यवस्था गर्नु उपयोगी हुन्छ।

त्यसैगरी, व्यवसायको ब्रेक–इभेन बिन्दु पहिचान गर्नुपर्छ। यसले नाफा वा घाटा नभई व्यवसायले आफ्ना कुल लागत धान्न आवश्यक बिक्रीको स्तर निर्धारण गर्न सहयोग गर्छ। स्रोतअनुसार ब्रेक–इभेन बिन्दु निकाल्दा स्थिर लागतलाई प्रतिइकाइ योगदान मार्जिनले भाग गर्ने आधार प्रयोग गरिन्छ।

व्यवसायका लागि आवश्यक पूँजी जुटाउन स्व–लगानी, भेन्चर क्यापिटल, क्राउडफन्डिङ, व्यवसायिक ऋण, क्रेडिट लाइन तथा अनुदान लगायतका विकल्प उपयोग गर्न सकिन्छ। प्रत्येक वित्तीय स्रोतको प्रकृति, लागत र नियन्त्रणसम्बन्धी प्रभाव फरक हुने भएकाले व्यवसायको आवश्यकता र क्षमताअनुसार विकल्प छनोट गर्नुपर्ने हुन्छ।

त्यसपछि उपयुक्त व्यवसायिक संरचना छनोट र दर्ता गर्नुपर्छ। एकल स्वामित्व, साझेदारी, सीमित दायित्व कम्पनी वा कर्पोरेट संरचनाजस्ता विकल्पले कर, दायित्व, वित्तीय व्यवस्थापन र सञ्चालन प्रक्रियामा फरक प्रभाव पार्न सक्छन्। संरचना छनोटपछि व्यवसाय दर्ता, करसम्बन्धी प्रक्रिया, आवश्यक लाइसेन्स तथा अनुमति र व्यवसायिक बीमाजस्ता कानुनी आवश्यकताहरू पूरा गर्नुपर्ने हुन्छ।
व्यवसाय दर्तापछि उत्पादन, उपकरण र आपूर्ति शृंखला व्यवस्थापनमा ध्यान दिनुपर्छ। आपूर्तिकर्ता छनोट गर्दा उत्पादनको गुणस्तर, लागत, ढुवानी समय र विश्वसनीयतालाई विचार गर्नुपर्ने हुन्छ। व्यवसायको प्रकृतिअनुसार स्वदेशी उत्पादक, विदेशी उत्पादक, निजी लेबल उत्पादक, ड्रपसिपिङ आपूर्तिकर्ता, अनलाइन बजार तथा स्थानीय उत्पादकबाट सामग्री प्राप्त गर्न सकिन्छ।

त्यसपछि व्यवसायको स्थान र जनशक्ति व्यवस्थापन महत्वपूर्ण हुन्छ। केही व्यवसायलाई भौतिक कार्यालय वा पसल आवश्यक पर्न सक्छ भने कतिपय व्यवसाय घर वा डिजिटल माध्यमबाट सञ्चालन गर्न सकिन्छ। भौतिक स्थान छनोट गर्दा लागत, ग्राहकको पहुँच, पूर्वाधार, सुरक्षा, आपूर्तिकर्ताको निकटता र स्थानीय नियमलाई ध्यान दिनुपर्ने हुन्छ। व्यवसाय विस्तारसँगै आवश्यक कर्मचारी छनोट, तलब व्यवस्थापन र कर्मचारी सुविधाको व्यवस्था पनि गर्नुपर्छ।
व्यवसाय सञ्चालनमा आएपछि ब्रान्ड निर्माण र बजार विस्तारमा ध्यान दिनुपर्छ। लक्षित ग्राहक पहिचान, विशिष्ट बिक्री प्रस्ताव, ब्रान्ड कथा, लोगो, दृश्य पहिचान र एकरूप सन्देशमार्फत ब्रान्ड निर्माण गर्न सकिन्छ। त्यसैगरी, विज्ञापन, जनसम्पर्क, सामाजिक सञ्जाल, इमेल मार्केटिङ तथा अन्य माध्यमलाई समेटेर बजार योजना तयार गर्न सकिन्छ।

डिजिटल उपस्थितिका लागि व्यवसायिक वेबसाइट निर्माण पनि महत्वपूर्ण मानिएको छ। उपयुक्त डोमेन छनोट, वेब होस्टिङ, वेबसाइट डिजाइन, उपयोगी सामग्री, मोबाइलमैत्री संरचना, SEO र विश्लेषणात्मक उपकरणको प्रयोगले डिजिटल उपस्थितिलाई व्यवस्थित गर्न सहयोग गर्छ।

समग्रमा, व्यवसाय सुरु गर्नु केवल नयाँ कम्पनी दर्ता गर्ने प्रक्रिया मात्र होइन। व्यवसायिक अवधारणा, बजार अनुसन्धान, वित्तीय योजना, कानुनी संरचना, पूँजी व्यवस्थापन, आपूर्ति शृंखला, जनशक्ति, ब्रान्डिङ र बजार विस्तारलाई एकअर्कासँग जोडेर अघि बढाउनुपर्ने हुन्छ। स्रोतले व्यवसाय सुरु गर्ने प्रक्रियालाई योजनाबद्ध रूपमा अघि बढाउँदा सञ्चालनका आधारभूत पक्ष समेट्न र दीर्घकालीन विकासका लागि आधार तयार गर्न सकिने उल्लेख गरेको छ।

प्रतिक्रिया दिनुहोस्

सम्बन्धित समाचार

गरिब देशहरुको सहयोगका लागि विश्व बैंकको ९३ अर्ब डलरको वित्तीय प्याकेज

१० वाणिज्य बैंकले ४ महिनामै कमाए अर्ब बढी नाफा, एनआइसी एसियाको सबैभन्दा धेरै

खप्तड लघुवित्तले आईपीओ जारी गर्ने, बिक्री प्रबन्धकमा प्रभु क्यापिटल नियुक्त

८ जिल्लामा विद्युत प्रणाली सुधारको काम सुरु

बिल एकम्यानको रणनीति : सस्तो सेयर किनेर व्यवस्थापन आफ्नै हातमा लिने

तीन कम्पनीको सेयर मूल्य समायोजन