सानिमा बैंकका यी हुन् प्रमुख सेयरधनी, व्यक्तिगतसँगै संस्थागत लगानीकर्ताको पनि उल्लेख्य हिस्सा

काठमाडौं । सानिमा बैंक लिमिटेडको सेयर स्वामित्व संरचनामा व्यक्तिगत तथा संस्थागत लगानीकर्ताको उल्लेख्य उपस्थिति देखिएको छ। बैंकको ०.५ प्रतिशत वा सोभन्दा बढी सेयर धारण गर्ने प्रमुख सेयरधनीहरूको संख्या १८ रहेको छ। 

उपलब्ध विवरणअनुसार बैंकका प्रमुख सेयरधनीमा व्यक्तिगत लगानीकर्तासँगै बीमा कम्पनी, कर्मचारी सञ्चय कोष तथा लगानी कम्पनीहरू रहेका छन्। यसले बैंकको स्वामित्व संरचना विभिन्न प्रकृतिका लगानीकर्ताबीच फैलिएको देखाउँछ।

अरुण कुमार ओझा सबैभन्दा ठूलो सेयरधनी

प्रमुख सेयरधनीमध्ये अरुण कुमार ओझा सबैभन्दा ठूलो व्यक्तिगत सेयरधनीका रूपमा देखिएका छन्। उनको सेयर स्वामित्व ८ प्रतिशत रहेको छ। तीन वर्षको विवरण हेर्दा उनको स्वामित्वमा ठूलो उतारचढाव देखिँदैन।

त्यसैगरी टेक राज निरौला ६.३९ प्रतिशत र जिवनाथ लामिछाने ५.२६ प्रतिशत सेयरसहित प्रमुख सेयरधनीको सूचीमा छन्। यी तीनै व्यक्तिगत लगानीकर्ताको सेयर हिस्सा बैंकको प्रमुख स्वामित्व संरचनामा उल्लेख्य रहेको देखिन्छ।

प्रमुख सेयरधनीको सूची

उपलब्ध विवरणअनुसार ०.५ प्रतिशत वा सोभन्दा बढी सेयर धारण गर्ने प्रमुख सेयरधनीहरू यसप्रकार छन् :

संस्थागत लगानीकर्ताको पनि उल्लेख्य उपस्थिति

सानिमा बैंकका प्रमुख सेयरधनीको सूचीमा संस्थागत लगानीकर्ताको उपस्थिति पनि उल्लेख्य छ। सन नेपाल लाइफ इन्स्योरेन्स कम्पनी लिमिटेडको स्वामित्व ४.५१ प्रतिशत, कर्मचारी सञ्चय कोषको ४.२६ प्रतिशत र अमला इन्भेष्टमेन्ट प्रालिको ३.९७ प्रतिशत रहेको विवरणमा देखिन्छ।

त्यस्तै मनोकामना क्यापिटल इन्भेष्टमेन्ट प्रालि, एनएमबि सरल बचत फण्ड–ई, सूर्यज्योति लाइफ इन्स्योरेन्स, लाइफ इन्स्योरेन्स कर्पोरेसन (नेपाल) र नेपाल लाइफ इन्स्योरेन्स पनि प्रमुख सेयरधनीको सूचीमा छन्।

यसबाट बैंकको प्रमुख सेयर स्वामित्वमा व्यक्तिगत लगानीकर्तासँगै बीमा कम्पनी, कोष तथा लगानी कम्पनीहरूको पनि सहभागिता रहेको देखिन्छ।

केही सेयरधनीको स्वामित्वमा परिवर्तन

तीन वर्षको उपलब्ध विवरण तुलना गर्दा केही प्रमुख सेयरधनीको स्वामित्वमा सामान्य परिवर्तन देखिन्छ। जिवनाथ लामिछानेको सेयर स्वामित्व ५.२६ प्रतिशतबाट बढेर ५.४४ प्रतिशत पुगेको विवरणमा उल्लेख छ। त्यस्तै विनय कुमार श्रेष्ठको स्वामित्व ३.८५ प्रतिशतबाट बढेर ४.२७ प्रतिशत पुगेको देखिन्छ।

अर्कोतर्फ केही नयाँ नाम पनि प्रमुख सेयरधनीको सूचीमा देखिएका छन्। गीता क्षेत्री ०.५७ प्रतिशत, शम्भु लामा ०.७३ प्रतिशत र दिलीप श्रेष्ठ ०.७५ प्रतिशत सेयरसहित सूचीमा समावेश भएको विवरणमा उल्लेख छ।

प्रमुख सेयरधनीको भूमिका किन महत्वपूर्ण हुन्छ ?

बैंक तथा वित्तीय संस्थामा ठूलो सेयर स्वामित्व भएका लगानीकर्ताको भूमिका केवल लगानीमा सीमित हुँदैन। उनीहरूको सेयर स्वामित्वअनुसार कम्पनीको साधारणसभा, सञ्चालक समिति गठन तथा संस्थागत निर्णय प्रक्रियामा प्रभाव पर्न सक्छ।

विशेषगरी ठूलो स्वामित्व भएका सेयरधनीले सञ्चालक चयन, बैंकको दीर्घकालीन रणनीति, पुँजी व्यवस्थापन तथा संस्थागत सुशासनसँग सम्बन्धित विषयमा भूमिका निर्वाह गर्न सक्छन्। बैंकको व्यवस्थापन तथा सञ्चालक समितिको कामको निगरानी, नियामकीय व्यवस्था पालना र जोखिम व्यवस्थापनमा पनि प्रभावकारी संस्थागत सुशासन आवश्यक हुन्छ।

त्यसैगरी बैंकले पुँजी वृद्धि गर्नुपर्ने अवस्थामा प्रमुख लगानीकर्ताको भूमिका महत्वपूर्ण हुन सक्छ। लाभांश, बोनस सेयर तथा बैंकको दीर्घकालीन व्यवसाय विस्तारसम्बन्धी निर्णयमा समेत सेयरधनीहरूको सहभागिता रहन्छ।

नियामकीय सीमाभित्र रहनुपर्ने दायित्व

ठूलो सेयर स्वामित्वसँगै आधारभूत सेयरधनीका लागि नियामकीय दायित्व र सीमासमेत रहने व्यवस्था छ। बैंकिङ प्रणालीमा स्वार्थको द्वन्द्व तथा सम्बन्धित पक्षलाई हुने अनुचित लाभ नियन्त्रण गर्न नियामकले विभिन्न प्रबन्ध गरेको हुन्छ।

विशेषगरी बैंकका प्रमुख सेयरधनी तथा सम्बन्धित पक्षसँग हुने कर्जा कारोबार, सेयर बिक्री तथा स्वामित्व हस्तान्तरणलगायत विषयमा प्रचलित बैंकिङ कानुन र नेपाल राष्ट्र बैंकका निर्देशन लागू हुन्छन्। यसले सेयर स्वामित्वसँग जोडिएको प्रभावलाई संस्थागत सुशासन र नियामकीय अनुशासनभित्र राख्ने उद्देश्य राख्छ।

सानिमा बैंकले प्रमुख सेयरधनीको विवरण सार्वजनिक गर्नुले बैंकको स्वामित्व संरचनाबारे लगानीकर्तालाई जानकारी प्राप्त गर्ने आधार दिन्छ। साथै, व्यक्तिगत र संस्थागत लगानीकर्ताको हिस्साबारे नियमित रूपमा सार्वजनिक हुने विवरणले बैंकको स्वामित्वमा भइरहेको परिवर्तनसमेत बुझ्न सहज बनाउँछ।

प्रतिक्रिया दिनुहोस्

सम्बन्धित समाचार

गरिब देशहरुको सहयोगका लागि विश्व बैंकको ९३ अर्ब डलरको वित्तीय प्याकेज

१० वाणिज्य बैंकले ४ महिनामै कमाए अर्ब बढी नाफा, एनआइसी एसियाको सबैभन्दा धेरै

खप्तड लघुवित्तले आईपीओ जारी गर्ने, बिक्री प्रबन्धकमा प्रभु क्यापिटल नियुक्त

तीन कम्पनीको सेयर मूल्य समायोजन

विद्युत खपत बढाउन प्राधिकरणले सुरु गर्यो अभियान

भ्याल्यू स्टक भनेको के हो, कसरी छान्ने यस्ता सेयर ?